Cẩm nang: Bạn muốn viết bài cho báo mạng Việt Nam?

Một ca sĩ, nhóm nhạc vừa tung ra một music video hay bài hát mới?
Một chương trình, trò chơi truyền hình vừa công bố kết quả cao nhất?
Một nhân vật mạng xã hội vừa phát biểu một câu nói mới trên mạng xã hội?
Bạn mong muốn là một “nhổn làm viên” cho một “tờ báo” mạng?

ĐỪNG LO LẮNG!

CẨM NANG:
BẠN MUỐN VIẾT BÀI CHO BÁO MẠNG VIỆT NAM?

sẽ giúp bạn!

Social-Media-Managers

Hãy lần lượt trả lời những câu hỏi và gợi ý trong hướng dẫn rất đơn giản sau để có được bằng chứng nhận Cư Dân Mạng Việt Nam một cách nhanh chóng, dễ dàng và chuẩn xác nhất. Tuyệt chiêu “Hiệu ứng tâm lý đám đông mạng xã hội” sẽ đồng hành cùng bạn!

Đây sẽ là một bài viết trào phúng châm biếm và viết phóng đại, phòng trường hợp bạn nào vẫn chưa hiểu. Đối tượng châm biếm của bài viết này là nội dung và cách đưa tin của các bài báo và các nhà báo, chứ không phải là những người nổi tiếng được nhắc đến.

Lời kết của tác giả được viết nghiêm túc ở cuối bài viết này.


1. Bạn (mong muốn) là ai?
a. Một người đóng góp viết bài báo mạng (cộng tác viên, ..v..v) => CHUYỂN ĐẾN CÂU HỎI 2
b. Một bạn trẻ tham gia bình luận (comment) như mọi người khác => CHUYỂN ĐẾN CÂU HỎI 5

2. Bạn có sẵn hình ảnh để sử dụng cho bài viết chưa?
a. Chưa có hình ảnh gì cả :O => CHUYỂN ĐẾN CÂU HỎI 03
b. Có vài tấm ngay đây! => CHUYỂN ĐẾN CÂU HỎI 04

3. Bạn có biết cách chụp ảnh màn hình (print screen, screen shot, ..v..v) không?
a. Biết chứ, dễ mà! => CHUYỂN ĐẾN PHẦN A
b. Cái đó là cái gì -.- => CHUYỂN ĐẾN PHẦN B

4. Bạn có rất nhiều hình ảnh để viết bài ở dạng nào?
a. Ảnh photoshoot của ngôi sao, ảnh chính thức hoặc hậu trường của một phim sắp ra, ..v..v => CHUYỂN ĐẾN PHẦN C
b. Ảnh thập cẩm tá lả pí lù từa lưa hột dưa tè le hột me => CHUYỂN ĐẾN PHẦN D

5. Cẩm nang “Bạn muốn trở thành một cư dân mạng Việt Nam?” sẽ được đăng tải trong thời gian sớm nhất. Hẹn gặp lại bạn lần sau!


baomang1

DẠNG A: BIẾT CHỤP ẢNH MÀN HÌNH

Biết screenshot thì công việc của bạn không cần động não nhiều đâu!

  • Chụp lại Facebook của một người nổi tiếng bất kì.
    • Khi họ đang bàn luận một vấn đề thật sự (Thu Minh chia sẻ hình tuyên truyền bảo vệ sừng tê giác, Mỹ Tâm đăng tâm thư trên forum, David Beckham đăng hình fan Việt vừa lái xe máy vừa chụp ảnh).
    • Khi họ đang cãi nhau tay đôi (Hương Tràm versus Trúc Nhân, JVevermind versus một bạn nữ nào đó trên YouTube, Thanh Thảo versus Ngô Kiến Huy).
    • Khi họ viết về một sao khác (Quốc Thiên nói khéo Bùi Anh Tuấn, Thanh Trúc Idol – nhân tiện còn ai nhớ bạn này là ai không – bàn về Mỹ Tâm, Hương Giang Idol nhắc nhở Phạm Hồng Phước).
    • Khi họ check in đi ăn ốc ăn chè đi toilet rồi vào ngủ làm tình với vợ chồng hợp pháp của họ, hay chỉ là hôn ai đó (Công Phượng – Hòa Minzy), họ tắt Facebook rồi họ mở Facebook để họ tuyên bố Facebook của họ bị hack (cái này nhiều quá khỏi ví dụ) ..v..v
    • Khi chính “cộng đồng mạng” đang hăng say chém comment trên trang của các sao, nhất là các trang nước ngoài nơi mà người ta không biết một chữ tiếng Việt nào.

“Có gì trên Facebook, cứ chụp hết lại trước đã.”

  • Đặt một tựa đề giật gân tương ứng với hành động trên, dựa trên các cú pháp ví dụ sau:
    • Cộng đồng mạng / Cư dân mạng / Giới trẻ Việt + phát sốt / phát cuồng / phát hoảng / phát bệnh / phát chán / phát ngán + khi thấy + nhân vật A + [động từ] + nhân vật B + [phó từ, ví dụ, say đắm, nồng nàn, hứng thú, giận dữ, vui vẻ, cực hot, cực chất] + ở [địa điểm] + lúc [thời gian].
    • Báo động / Nguy hiểm / Đắng lòng + Cộng đồng mạng / Cư dân mạng / Giới trẻ Việt + phát sốt / phát cuồng / phát hoảng / phát bệnh / phát chán / phát ngán + với trào lưu + [gì đó]
      <<< Chiêu này vẫn có thể dùng ngay cả khi chính tờ báo bạn đang viết bài là đơn vị đã đăng tin, truyền bá và khích lệ giới trẻ Việt đi theo trào lưu rất báo động này.
    • Hiện tượng / Hình ảnh hot nhất tuần qua: [Vẫn như trên]
      <<< Chiêu này để dành khi nào bí bài hoặc sếp dí sát nút thì hẵng dùng.
  • Bắt tay vào viết nhé! (Phần này hơi khó, bạn cố gắng kiên nhẫn).
    • Ngày hôm qua / Cách đây vài tiếng, [nhân vật A] đã đăng tải trên trang cá nhân của mình một bài viết / hình ảnh / chia sẻ về vấn đề như thế này: [rồi tóm tắt nhanh chóng].
    • Chèn hình ảnh của sao bạn đã chụp lại trên màn hình vào bài viết.
    • Anh / cô ấy cho biết, “[Đánh máy lại toàn bộ những chữ đã xuất hiện trong ảnh chụp màn hình. Đây có thể là nội dung của tâm thư, hoặc caption của ảnh mà các ngôi sao đăng kèm. Có gì, cứ viết lại hết, lâu lâu ngắt ra bằng các chữ “cho biết thêm“, “viết tiếp“, hay là “thở dài cay đắng rồi nói tiếp“.]”
    • Được biết, [cung cấp từ một tới hai câu giải thích đời tư khi họ đăng chia sẻ này].
  • Bạn đã muốn dừng lại chưa, hay bạn vẫn muốn tiếp tục?
    • Tiếp tục chụp ảnh màn hình phần comment của cộng đồng mạng ở dưới bài đăng của ngôi sao. Chọn những comment nóng bỏng và cực đoan nhất.
    • Nếu biết sử dụng một chương trình chỉnh sửa ảnh, khoanh tròn đánh dấu những comment ấy, làm mờ đi những chữ chửi bậy dung tục để khỏi bị xử phạt hành chính, nhưng đừng giấu profile photo và tên của những người đã viết comment. Họ không cần được bảo vệ danh tính cá nhân trên một bài báo công cộng đâu!
    • Chèn ảnh vào bài viết.

BẠN ĐÃ HOÀN THÀNH HƯỚNG DẪN! XIN CHÚC MỪNG!

Bài văn mẫu tham khảo: http://www.tiin.vn/chuyen-muc/song/an-nguy-viet-thu-tinh-cho-toan-shinoda-sau-ngay-cong-khai-tinh-yeu.html

Ghi chú: Đây là dạng mình ghét nhất, và mình luôn tự hỏi, “Vậy cũng thành một bài báo sao?”


baomang2

DẠNG B: KHÔNG BIẾT CHỤP ẢNH MÀN HÌNH

Không biết screen shot thì hơi khó, bạn sẽ phải tự viết nhiều một chút đấy!

  • Bố cục bài báo ra thành các phần, ví dụ: 1 = Khen, 2 = Chê, 3 = Ba phải nước đôi.
  • Được biết, [cung cấp từ một tới hai câu giải thích lí do viết bài. Đây có thể nói là Mở bài đấy! Đời tư của người nổi tiếng khi họ đăng chia sẻ này, mục tiêu và quá khứ của chương trình truyền hình này, nhìn lại các hiện tượng tương tự khi trước, ..v..v].
  • Bắt đầu các phần 1, 2 và 3 như ở trên bằng một vài câu tóm tắt tình hình chung của ý kiến đó.
  • Lặp đi lặp lại cú pháp câu sau, mỗi lần thay đổi mỗi phần một chút:

[Chủ ngữ] + [Động từ]: “[Nội dung nào đó]”

Ví dụ: Một bạn cho biết, một fan của ngôi sao này cho hay, một ý kiến khác cho rằng, một bài viết trên một diễn đàn nọ lại tự hỏi, một khán giả đưa ra nhận xét, một độc giả khác than thở, một khán giả khác không khỏi nổi giận, một bạn tên Trang / Hùng / Nam / một cái tên vô thưởng vô phạt nào khác lại có suy nghĩ khác (Đừng cung cấp danh tính của bạn này làm gì, không ai quan tâm!). ..v..v

  • Mấu chốt để thành công với dạng bài viết này nằm ở hai điểm:
    • Luôn luôn viết các ý kiến, nhận xét, quan điểm ở ngôi thứ ba, là do ai khác nói, chứ bản thân người viết bài thì không hề suy nghĩ như thế, để có gì thì đó cũng đâu phải chịu trách nhiệm. Quan trọng hơn, những ý kiến, độc giả, khán thính giả ấy, phải vô danh, như thể họ đại diện cho số đông những con người ngoài kia, hoặc thậm chí là những comment có thật trên mạng mà bạn có thể sao chép ghi vào. Viết bài xác thực và cụ thể rõ ràng, và trích dẫn lời nói người khác có cho phép, hẳn không phải là một yêu cầu khi viết báo.
    • Luôn luôn có đủ KHEN – CHÊ – BA PHẢI, tức là đủ mọi luồng ý kiến trái chiều, mọi mức độ, để bài viết không quá cực đoan. Bài viết giữa giữa và có nhân nhượng luông được chấp nhận nhiều hơn. Người đọc sẽ luôn tìm thấy ý kiến của họ trong bài viết để họ chia sẻ bài, và sẽ tìm thấy ý kiến phản lại họ để họ còn viết comment chửi đổng ngược lại.
  • Kết bài bằng một câu chung chung, không chính kiến, với những ngữ nguy hiểm như “Tạm kết”, “Nhìn lại cả quãng đường vừa qua”, hoặc thậm chí “Để rộng đường dư luận, chúng tôi sẽ tiếp tục đăng tải những thông tin về vấn đề này trong thời gian sắp tới.”

BẠN ĐÃ HOÀN THÀNH HƯỚNG DẪN! XIN CHÚC MỪNG!

Bài văn mẫu tham khảo: http://news.zing.vn/Dan-mang-day-song-voi-ket-qua-2-quan-quan-Top-Model-post503593.html

Ghi chú: Với dạng bài B này, ở phía ngược lại, cá nhân mình thật sự thích cách viết của Tuổi Trẻ, Thanh Niên hoặc Vietnamnet đôi khi. Những báo mạng này không những ghi rõ nguồn ý kiến đó của ai, học tập và làm việc ở đâu, mà còn đăng kèm đoạn thu âm người đó nói ra ý kiến. Đó là những nguồn tin xác thực, đáng tin.


baomang3

DẠNG C: HÌNH PHOTOSHOOT, ẢNH PHIM, HẬU TRƯỜNG

Xin chúc mừng, bạn không cần làm nhiều cho dạng bài này đâu!

  • Đặt một tiêu đề thu hút cho bài báo. Nếu bí ý tưởng, tham khảo các ý sau đây.
    • Cách dễ dàng: Ngắm nhìn / Thưởng thức [nhân vật] lung linh, say đắm, lộng lẫy, bảnh trai, oai hùng, bí ẩn + trong + [miêu tả trang phục, bối cảnh của photoshoot].
    • Cách mạo hiểm: “Cộng đồng mạng / Cư dân mạng / Giới trẻ Việt + phát sốt / phát cuồng / phát hoảng / phát bệnh / phát chán / phát ngán + khi thấy + nhân vật A + [động từ] + nhân vật B + [phó từ], như là say đắm, nồng nàn, hứng thú, giận dữ, vui vẻ, cực hot, cực chất.
      • Bí quyết thành công của cách giật tựa đề này nằm ở việc viết như thể A và B là chính họ chứ không phải nhân vật của họ trong music video, trong phim, trong cốt truyện. Họ khóa môi! Họ lên giường! Họ cởi đồ trước mặt nhau! Người đọc của bạn sẽ nhảy vào xâu xé bài viết nào, “Sky và Đình Phong hôn nhau dưới ánh trăng trong phim Chàng Trai Năm Ấy”, hay là “Hoảng hốt Hari Won và Sơn Tùng MTP khóa môi giữa đêm tối mịt mùng”!

“Cái quan trọng nhất là độc giả phải click vào bài viết tăng view, rồi họ có vỡ lẽ cũng không sao!”

  • Đăng tất cả các hình ảnh photoshoot hoặc ảnh phim bạn có vào bài viết, hình này sau hình kia, không cần viết thêm gì nhiều, dưới mỗi hình giải thích nội dung hình ngay phía trên phòng trường hợp người xem không tự hiểu được họ đang làm gì giữa đêm tối.
  • Kết bài bằng một câu chứa đầy thông tin, vì thú nhận đi, bạn đâu có tự dưng đang đăng tải bài viết này không công! Ví dụ như thế này.
    • Được biết, ca sĩ ABC sẽ ra một album mới vào tuần sau với tựa đề XYZ. Đây có thể xem là một thể nghiệm mới của cô trong dòng nhạc rất là sôi nổi, phù hợp với giới trẻ sau một thời gian dài luyện giọng, với xu hướng đi tới là hát khỏe, tập vũ đạo thật tốt, trình diễn thật tốt. Album có bán tại các địa điểm sau đây [danh sách].
      (Mười điểm thưởng cho bạn nào nhận ra nữ ca sĩ nào đã nói những câu trên trong một thảm họa nhạc Việt vài năm về trước. Nếu không nhận ra, click vào đây).

BẠN ĐÃ HOÀN THÀNH HƯỚNG DẪN! XIN CHÚC MỪNG!

Bài văn mẫu tham khảo: http://kenh14.vn/musik/ho-vinh-khoa-noi-loan-voi-mv-khoe-body-het-co-2015011312433874.chn


baomang4

DẠNG D: HÌNH THẬP CẨM TẢ PÍ LÙ

Đây có thể nói là lựa chọn hút lượt click và views nhất của độc giả nếu bạn chịu khó đào bới!

  • Mấu chốt thành công của dạng bài “đào mộ” này nằm ở độ tinh vi, trực giác của bạn. Nếu bạn đọc những tựa đề báo sau đây và nhìn ra điểm chung, chúc mừng, bạn được sinh ra để là sư phụ của dạng bài này.
    • Ngôi sao A đang diễn thì áo xệch ra lộ nhũ hoa => Bạn viết bài “Những lần lộ hàng bỏng mắt trên sân khấu của sao Việt.”
    • Minh tinh màn bạc B phản bác ý kiến trái chiều về phim mới của anh => Bạn viết bài “Điểm lại những người nổi tiếng nói lời không hay ý không đẹp trên mạng xã hội.”
    • Một tai nạn xảy ra trên sóng truyền hình trực tiếp => Bạn viết bài “Những tiết mục gây nguy hiểm tính mạng trên chương trình Tài Năng Việt.”
    • Một nghi vấn xảy ra trong một cuộc thi đang xàm xàm bình bình => Bạn viết bài “Mười chương trình Việt mất điểm vì nghi vấn dàn xếp kết quả.”
  • Để thành công ở dạng bài này, bạn chỉ cần đào mộ lại bằng một phép Google cơ bản những bài viết, hình ảnh dạng A, B và C nói trên với nội dung tương ứng như bạn đang tìm, viết thêm vài lời bình dưới mỗi hiện tượng, và voila bạn đã có một bài viết nóng sốt và hợp thời mà không cần tốn quá nhiều chất xám!

BẠN ĐÃ HOÀN THÀNH HƯỚNG DẪN! XIN CHÚC MỪNG!

Bài văn mẫu tham khảo: http://kenh14.vn/fashion/10-lan-dung-do-phong-cach-cua-ngoc-trinh-sao-ngoai-20150118123424673.chn


1e47c973fa65cdac3eb38242335326ec69be7a1f

LỜI CỦA NGƯỜI VIẾT

Một lần nữa, đây là một bài viết trào phúng châm biến bốn dạng bài báo mạng của quan điểm cá nhân mình. Đương nhiên, có rất nhiều nhà báo, kể cả nhiều bạn bè cộng tác viên của mình, có tâm, lăn lộn với hiện trường để tác nghiệp và đưa đến những thông tin, cập nhật và ý kiến nóng sốt và xác thực nhất, kể cả đó là thông tin trong mảng giải trí đi chăng nữa. Đó thật sự là những nhà báo, những bài báo mà mình rất sức trân trọng, vì họ chịu trách nhiệm trước những thông tin mà họ đưa ra.

Không phải ngẫu nhiên mà Truyền thông (Media) là một trong những thành phần cơ bản của một xã hội văn minh, hiện đại. Vai trò của truyền thông là phân phối thông tin, điểm ra những sự kiện quan trọng mới nhất, và về cơ bản là chứng nhân, người quan sát cho các hiện tượng văn hóa, chính trị, cộng đồng và giáo dục. Do đó, mình nghĩ truyền thông và những người làm truyền thông luôn phải mang theo tinh thần trách nhiệm bên mình, vì một chữ một câu họ viết có khả năng ảnh hưởng đến cả một bộ phận của xã hội. Họ có thể thay đổi một xã hội.

Qua bài viết có phần “làm quá” này, mình không hi vọng gì hơn ngoài việc châm biếm những cách tác nghiệp truyền thông thiếu trách nhiệm, qua đó chia sẻ quan điểm cá nhân của mình về việc chính truyền thông đang khiến giới trẻ Việt Nam xao nhãng khỏi những vấn đề quan trọng hơn nói riêng, và góp phần suy giảm văn hóa của xã hội Việt Nam nói chung.

Ngoài ra, mình cũng hy vọng giúp nhiều bạn bè, đã quen hoặc sẽ quen, nhận ra những motif lố lăng của truyền thông Việt Nam, qua đó chọn lọc thông tin có trách nhiệm với chính bản thân mình. Việc chúng ta đọc và xử lí thông tin như thế nào không những sẽ thay đổi chúng ta, mà còn thay đổi cả xã hội nữa, vì chúng ta chính là một phần của xã hội này.

Hy vọng nhận được những chia sẻ của các bạn.

Ngày 18 tháng 1 năm 2015 – Durham, NC
Nguyễn Vũ Phúc Thụ


Xem thêm: “Nhổn làm viên” (JVevermind Trần Đức Việt, Vlog 48: Báo lá cải, và chuyện… hmm… bị người yêu đâm chết vì không chịu rửa bát!).

Đọc thêm về Bảy mảng cơ bản trong xã hội.

Đọc thêm về khái niệm văn hóa:

Văn hóa là gì? (Huỳnh Ngọc Thu, Khoa Nhân Học, Đại học Khoa Học Xã Hội và Nhân văn – Đại học Quốc Gia Tp.HCM)

Văn hóa… để làm gì? (Nguyên Ngọc, Đại học Văn hóa Hà Nội)

Suy thoái văn hóa chạm ngưỡng, đẩy dân tộc đến hiểm họa khôn lường (Dương Trung Quốc)

2 thoughts on “Cẩm nang: Bạn muốn viết bài cho báo mạng Việt Nam?

  1. Chào bạn, tớ cũng mới bắt đầu tập tành việt báo. Trình độ của tớ đủ cả từ món chụp màn hình đến làm ảnh động. Nhưng lúc tớ viết bài, chèn ảnh động vào file word, nó không chạy gì cả, toàn phải chèn vào file ppt. Cậu có thể chỉ cho tớ cái cách làm sao để chèn ảnh động được không. Với cả, món viết bài cho báo mạng thì cũng phải viết theo kiểu từ khóa giống bên marketing đúng không? Cậu có thể chỉ bảo tớ thêm về mục từ khóa này được không. Tớ thích viết bài về chuyên mục nấu ăn, sức khỏe, làm đẹp, thi thoảng đá đá tí sao ngoại cho hot nên cậu chỉ tớ với nhá. Tớ cảm ơn cậu nhiều nhiều :)

    Like

And that's what I think. Your turn.

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s